Wat men aan anderen dan Allah mag vragen; andere soorten grote shirk#✎

Ibn al-Qayyim noemt het vragen van behoeften aan doden, hen om hulp roepen en zich tot hen richten de oorsprong van de shirk in de wereld. De dode kan zichzelf niet eens baten of schaden, laat staan iemand die hem aanroept.

De regel:

• Wie een ander dan Allah vraagt om iets wat alleen Allah kan, pleegt shirk (al-Aḥqāf 46:5).
• Mensen vragen om wat zij kunnen, mag: "leen me je auto", "leen me geld", "help me dragen".
• Een dode iets vragen is altijd shirk, ook als het iets is wat een levende wel zou kunnen, zoals een schuld afbetalen.
• Voor hulp vragen (istiʿāna) geldt hetzelfde.

Kader: de bekering van ʿIkrima. Bij de verovering van Mekka gaf de Profeet ﷺ iedereen veiligheid behalve een paar mensen, onder wie ʿIkrima ibn Abī Jahl. ʿIkrima vluchtte over zee en kwam in een storm terecht. De opvarenden zeiden: wees oprecht, jullie goden helpen je hier niet. ʿIkrima zei: als alleen oprechtheid mij op zee redt, dan redt niets anders mij op het land. Hij beloofde naar Muḥammad ﷺ te gaan, en kwam en werd moslim (Abū Dāwūd en an-Nasāʾī; authentiek volgens al-Albānī).

Andere soorten grote shirk:

• Shirk in intentie en doel: met zijn daden alleen deze wereld, aanzien of roem zoeken, volledig en zonder ooit Allah te bedoelen, zoals de echte hypocrieten (an-Nisāʾ 4:142).
• Shirk in gehoorzaamheid: wetgeven komt alleen Allah toe. Wie gelooft dat een ander het recht heeft om toe te staan en te verbieden, pleegt shirk (ash-Shūrā 42:21). Ash-Shinqīṭī: Allah noemde wie zonder Zijn toestemming religie voorschrijven 'deelgenoten'. Bij at-Tawba 9:31 legde de Profeet ﷺ aan ʿAdī ibn Ḥātim uit dat zij hun geleerden niet aanbaden, maar toestonden wat die toestonden en verboden wat die verboden: dat was hun aanbidding (at-Tirmidhī; goed volgens al-Albānī).
• Shirk in liefde: de liefde van dienaarschap, met eerbied, nederigheid en onderwerping, komt alleen Allah toe; wie die aan iets anders geeft, pleegt grote shirk (al-Baqara 2:165).

Kernpunten

• Regel: vragen om wat alleen Allah kan, is shirk; mensen vragen om wat zij kunnen, mag; een dode vragen is altijd shirk.
• Het verhaal van ʿIkrima als les in oprechtheid.
• Shirk in intentie, in gehoorzaamheid en in liefde.

Bron: العقيدة (٣), les 8, vanaf p. 44.