De voorspraak#✎

Shafāʿa komt van shafʿ, even, het tegendeel van oneven: van één twee maken. Als term: bemiddelen voor een ander om nut te brengen of schade af te wenden. De voorspraak in het Hiernamaals is bemiddeling bij Allah om zonden van dienaren te vergeven; zij geldt alleen voor wie zuiver tawḥīd heeft.

Twee soorten:

1. Voorspraak die alleen de Profeet ﷺ toekomt:

• De grootste voorspraak: op de Dag des Oordeels, die vijftigduizend jaar duurt, gaan de mensen naar de profeten, die zich verontschuldigen, tot zij bij Muḥammad ﷺ komen, die zegt: 'ik ben ervoor.' Dat is de 'geprezen plaats' (al-Isrāʾ 17:79). Wie na de oproep tot gebed de bekende smeekbede zegt, voor hem is mijn voorspraak op de Dag der Opstanding gegarandeerd (al-Bukhārī, van Jābir).
• Voorspraak voor de bewoners van het Paradijs om binnen te gaan: ik ben de eerste voorspreker in het Paradijs (Muslim); de poortwachter zegt: mij is bevolen voor niemand vóór jou te openen (Muslim).
• Verlichting voor zijn oom Abū Ṭālib: misschien baat hem mijn voorspraak, zodat hij in een ondiep deel van het Vuur komt dat tot zijn enkels reikt (al-Bukhārī en Muslim). Al-Qurṭubī: de voorspraak haalt hem niet uit het Vuur, zoals bij zondige monotheïsten (vgl. al-Muddaththir 74:48).

2. Algemene voorspraak: Allah laat profeten, oprechten, martelaren en gelovigen voorspraak doen voor zondige gelovigen, zodat zij uit het Vuur komen.

• Profeten en engelen: Allah zegt: de engelen, de profeten en de gelovigen hebben voorspraak gedaan; alleen de Meest Barmhartige blijft over (volgens het boek in al-Bukhārī en Muslim). Abū Bakra: op de brug vallen mensen; dan krijgen engelen, profeten en martelaren toestemming om voorspraak te doen voor wie een greintje geloof heeft (Aḥmad; goede keten volgens al-Arnaʾūṭ). Over de engelen: an-Najm 53:26; al-Anbiyāʾ 21:28.
• Martelaren: de martelaar doet voorspraak voor zeventig van zijn familie (Abū Dāwūd; authentiek volgens al-Albānī). Ook al-Miqdām ibn Maʿdīkarib (Aḥmad, at-Tirmidhī en Ibn Māja; authentiek volgens al-Albānī).
• Gelovigen voor elkaar: als een moslim sterft en veertig mensen die niets aan Allah toevoegen bij zijn begrafenis bidden, laat Allah hun voorspraak voor hem gelden (Muslim, van Ibn ʿAbbās).

Twee voorwaarden: toestemming van Allah (Yūnus 10:3; Sabaʾ 34:23) en Allahs welbehagen in de voorspreker en in degene voor wie gesproken wordt (Ṭā Hā 20:109; al-Anbiyāʾ 21:28; an-Najm 53:26).

Valse voorspraak (kader, door ZAD gemarkeerd als 'alleen ter kennisname'): wat polytheïsten van hun goden verwachten. Die baat niet (al-Muddaththir 74:48), omdat Allah hun shirk niet aanvaardt en er geen toestemming voor geeft.

Kernpunten

• Definitie van shafāʿa, taalkundig en als term.
• Drie soorten voorspraak die alleen de Profeet ﷺ toekomen.
• Algemene voorspraak: profeten, engelen, martelaren en gelovigen.
• Twee voorwaarden: toestemming en welbehagen.
• Valse voorspraak van de polytheïsten.

Bron: العقيدة (٤), les 24, vanaf p. 71.