'Wee de biddenden' (al-Māʿūn 107:4–7)#✎

Achteloos over hun gebed (107:4–5). Al-wayl is een woord van bedreiging dat vaak in de Koran voorkomt: ondergang en straf op de Dag van de Opstanding. Het geldt voor wie tot de biddenden behoort maar het gebed verwaarloost: door het helemaal te laten, zoals Ibn ʿAbbās zei, of door het niet op de voorgeschreven tijd te verrichten. ʿAṭāʾ ibn Dīnār zei: 'Lof zij Allah die zei: "over hun gebed achteloos", en niet: "in hun gebed achteloos".' Muslim overleverde de woorden van de Profeet ﷺ: dat is het gebed van de hypocriet: hij zit en wacht op de zon tot zij tussen de twee hoorns van de duivel staat, staat dan op en pikt vier rakʿa's, waarin hij Allah maar weinig gedenkt.

Vertoon (107:6). Zij laten de mensen hun gebed en hun goede daden zien om geprezen te worden (vgl. an-Nisāʾ 4:142). Muslim overleverde dat de Profeet ﷺ zei: Allah zegt: Ik ben het minst van alle deelgenoten afhankelijk van deelgenootschap. Wie een daad verricht waarin hij naast Mij een ander betrekt, die laat Ik met zijn deelgenootschap.

Al-māʿūn (107:7). Zij aanbidden hun Heer niet goed en doen Zijn schepping geen goed, zelfs niet door het uitlenen van gebruiksvoorwerpen. Al-māʿūn komt van al-maʿn, het weinige: wat mensen elkaar lenen, zoals een emmer, bijl of kookpot, en wat men niet weigert, zoals water en zout.

Lessen. Wie deze soera leest, moet zichzelf onderzoeken. Heeft hij deze eigenschappen, dan moet hij berouw tonen; is hij er vrij van, dan is dat goed nieuws. De Koran is er om naar te leven, zoals ʿĀʾisha zei dat het karakter van de Profeet ﷺ de Koran was. As-sahw is eigenlijk vergeten wat men wist; hier is het overdrachtelijk gebruikt voor afwenden en bewust laten. Zo wordt ook al-ghafla voor afwenden gebruikt (al-Anʿām 6:41, al-Aʿrāf 7:136, Yūnus 10:7).

Kernpunten

• De bedreiging geldt wie het gebed laat of buiten zijn tijd verricht.
• Achteloos 'over' het gebed is iets anders dan 'in' het gebed.
• Vertoon (riyāʾ) maakt een daad waardeloos bij Allah.
• Al-māʿūn zijn kleine gebruiksvoorwerpen die mensen elkaar lenen.
• De Koran is er om naar te leven, niet alleen om te reciteren.

Bron: التفسير (٤), les 17, vanaf p. 66.