De metgezellen, de tābiʿūn en de geleerden#✎

3. De metgezellen. Hun tafsīr hoort volgens het boek bij de belangrijkste. Zij begonnen bij de Koran, dan de Sunna, dan andere zaken zoals de aanleiding van openbaring; daarnaast hun eigen ijtihād en de betekenis van woorden in de taal van de Arabieren. Voorbeelden in het boek: Ibn ʿAbbās legde 'of als jullie de vrouwen hebben aangeraakt' (an-Nisāʾ 4:43) uit als geslachtsgemeenschap (via Ibn Kathīr). Over 'Hij kent het geheime en wat nog verborgener is' (Ṭā Hā 20:7) zei hij: het geheime is wat je zelf deed, het verborgenere is wat Allah in je hart legde en je nog niet deed. Van Ibn Masʿūd geeft het boek een uitleg van Sabaʾ 34:23 over de engelen die bezwijmen bij Allahs woord.

4. De tābiʿūn. Zij leerden van de metgezellen en legden op dezelfde manier uit. Saʿīd ibn Jubayr verklaarde aṭ-Ṭūr 52:21: Allah voegt de nakomelingen bij hun ouders in rang in het Paradijs, ook al verdienen zij een lagere rang, als eer voor de ouders. Dat nam hij volgens het boek over van Ibn ʿAbbās.

5. De geleerden. Zij volgden dezelfde weg: Koran, Sunna, uitspraken van metgezellen en tābiʿūn, en als dat ontbrak de taal. De meeste tafsīr-werken die ons bereikten zijn zo opgebouwd. Bekend zijn onder meer aṭ-Ṭabarī, al-Baghawī, al-Qurṭubī, Ibn Abī Ḥātim, Ibn Kathīr, as-Suyūṭī en aš-Šawkānī.

Kernpunten

• Metgezellen: Koran, dan Sunna, dan aanleiding en taal.
• Tābiʿūn leerden de uitleg van de metgezellen, zoals Saʿīd ibn Jubayr van Ibn ʿAbbās.
• Latere geleerden verzamelden overleveringen en voegden hun eigen ijtihād toe.
• Als er geen overlevering is, valt men terug op de Arabische taal.

Bron: التفسير (١), les 3, vanaf p. 16.