Hadith 18: familiebanden en een ruime voorziening#✎

Anas ibn Mālik overlevert dat de Boodschapper van Allah ﷺ zei: Wie graag wil dat zijn voorziening ruim wordt en zijn leven verlengd, laat hij zijn familiebanden onderhouden (al-Bukhārī en Muslim).

Woorden. 'Ruim gemaakt' betekent verruimd en vermeerderd; 'voorziening' in deze wereld of het Hiernamaals; 'verlengd' (yunsaʾ) betekent uitgesteld; athar is de levenstermijn. Raḥim is de baarmoeder; het woord wordt gebruikt voor verwanten, omdat zij uit één baarmoeder voortkomen. Bedoeld zijn de verwanten van vaders- en moederszijde. Familiebanden onderhouden is goed doen aan verwanten in woord en daad: bezoeken, naar hen vragen, wie in nood is helpen en zich voor hun belangen inzetten.

Uitleg. Familiebanden onderhouden brengt Allahs tevredenheid en beloning in het Hiernamaals, en ook een beloning nu: ruimere voorziening en een langer leven. De vergelding is van dezelfde soort als de daad. Wie de banden verbreekt, is volgens Muḥammad 47:22–23 vervloekt en krijgt zijn straf al in deze wereld. Het boek citeert hierbij een hadith bij Abū Dāwūd: er is geen zonde die meer verdient dat Allah de straf ervoor al in deze wereld geeft, naast wat in het Hiernamaals bewaard wordt, dan onrecht en het verbreken van familiebanden.

Lessen. Familiebanden zijn een middel tot een lang leven, en de beste mens is wie lang leeft en goed handelt. Een lang leven op zich is geen goed (Āl ʿImrān 3:178). Wereldse beloning schaadt niet als het doel Allah en het Hiernamaals is. Hoe kan het leven verlengd worden als levensduur vastligt (al-Aʿrāf 7:34)? Twee antwoorden: (1) het gaat om wat de engelen en de Bewaarde Tafel tonen, terwijl Allah weet wat er werkelijk gebeurt; dat is de betekenis van ⟪Allah wist uit wat Hij wil en bevestigt⟫ (ar-Raʿd 13:39), volgens het boek het meest waarschijnlijk; (2) het gaat om zegen in het leven. Echte verbondenheid is de band herstellen met wie haar verbreekt: de verbinder is niet wie alleen teruggeeft, maar wie de band herstelt als die verbroken wordt (al-Bukhārī). Tegen iemand wiens familie hem slecht behandelde zei de Profeet ﷺ: als je bent zoals je zegt, is het alsof je hun hete as te eten geeft… (Muslim); an-Nawawī legt dat uit als de zonde die hen treft.

Kernpunten

• Familiebanden onderhouden geeft ruimere voorziening en een langer leven.
• De verwanten van vaders- en moederszijde; onderhouden in woord en daad.
• Een lang leven is alleen goed met goede daden.
• Verlenging van het leven: volgens wat de engelen zien (meest waarschijnlijk), of zegen in het leven.
• Echte verbondenheid is de band herstellen met wie haar verbreekt.

Bron: الحديث (٢), les 19, vanaf p. 74.