Hadith 13: ʿUmar en de Zwarte Steen#✎

ʿUmar kwam bij de Zwarte Steen, kuste hem en zei: Ik weet dat je een steen bent die niet schaadt en niet baat. Als ik de Profeet ﷺ je niet had zien kussen, had ik je niet gekust (al-Bukhārī).

Woorden. De steen schaadt of baat niet uit zichzelf; het nut zit in de beloning voor het opvolgen van Allahs bevel. 'Had ik je niet gekust' toont dat het om aanbidding gaat die we doen zonder naar de reden te vragen.

Uitleg. Allah stelde het kussen van de steen in als uiting van nederigheid en dienaarschap. ʿUmars woorden beschermen tawḥīd: schade en nut zijn in Allahs hand, en hij kust alleen om de Profeet ﷺ te volgen. Aṭ-Ṭabarī zei volgens het boek dat ʿUmar dit zei omdat de mensen kort tevoren nog afgoden aanbaden, zodat onwetenden het niet voor een heidense gewoonte zouden houden.

Lessen. De Profeet ﷺ volgen en soennas niet met het verstand bestrijden. Het kussen van de steen is geen aanbidding van de steen, maar van Allah, zoals de engelen zich voor Ādam neerwierpen op Allahs bevel. Een leider legt uit als hij vreest dat iemand een verkeerde overtuiging krijgt. Volgens het boek wordt van de Kaʿba alleen de Zwarte Steen gekust; de Jemenitische hoek wordt alleen aangeraakt en de andere hoeken niet. Bij de Zwarte Steen: met de rechterhand aanraken en kussen; lukt dat niet, dan aanraken en de hand kussen; lukt dat niet, dan wijzen zonder te kussen. Goed en slecht worden door de sharia bepaald, niet door het verstand. Aanbidding is tweeërlei: waarvan we de reden begrijpen en wat puur aanbidding is.

Kernpunten

• Schade en nut zijn alleen in Allahs hand.
• Het kussen van de steen is aanbidding van Allah door de Profeet ﷺ te volgen.
• Alleen de Zwarte Steen wordt gekust; de Jemenitische hoek alleen aangeraakt.
• Drie manieren bij de Zwarte Steen: kussen, aanraken en hand kussen, of wijzen.
• Goed en slecht worden door de sharia bepaald, niet door het verstand.

Bron: الحديث (١), les 16, vanaf p. 64.