Het vrijdaggebed#✎

De vrijdag. De vrijdag is de beste dag van de week en een feestdag voor de dagen. De beste dag waarop de zon opkomt is de vrijdag: op die dag werd Ādam geschapen, kwam hij het Paradijs binnen en ging hij eruit, en het Uur breekt alleen op een vrijdag aan (Muslim).

Oordeel. Het vrijdaggebed is een persoonlijke plicht voor elke verantwoordelijke man: O jullie die geloven, als er op vrijdag tot het gebed wordt geroepen, haast je dan naar het gedenken van Allah en laat de handel (al-Jumuʿa 62:9). Het gaan naar de jumuʿa is verplicht voor elke volwassene (an-Nasāʾī, ṣaḥīḥ volgens al-Albānī). Mensen moeten ophouden met het verzuimen van de jumuʿa, of Allah verzegelt hun harten (Muslim).

Voor wie? Het is verplicht voor elke moslim die man, vrij, volwassen, verstandig, ingezetene en in staat is. De jumuʿa is een plicht voor elke moslim in gemeenschap, behalve vier: een slaaf, een vrouw, een kind of een zieke (Abū Dāwūd, ṣaḥīḥ volgens al-Albānī). Ook een reiziger hoeft niet, want de Profeet ﷺ bad het niet op reis. Bidden zij toch mee, dan is het geldig en vervangt het ḍuhr.

Tijd. Volgens het boek is het juist dat de tijd die van ḍuhr is, van het zenit tot de schaduw even lang is als het voorwerp. Anas vertelde dat de Profeet ﷺ de jumuʿa bad als de zon draaide (al-Bukhārī).

De preek. De preek (khuṭba) is een zuil van de jumuʿa. Sunna bij de twee preken zijn:

1. staan (Jābir ibn Samura, Muslim);
2. op een minbar of verhoging;
3. kort zitten tussen de twee preken (Ibn ʿUmar, al-Bukhārī en Muslim);
4. kort preken, de tweede korter dan de eerste: een lang gebed en een korte preek zijn een teken van iemands begrip (ʿAmmār, Muslim);
5. de mensen groeten bij het beklimmen van de minbar (Jābir, Ibn Mājah, ḥasan volgens al-Albānī).

Tijdens de preek.

• Praten is verboden: als je tegen je buurman zegt "wees stil" terwijl de imam preekt, heb je zinloos gepraat (al-Bukhārī en Muslim).
• Over schouders heen stappen zonder noodzaak is verboden: ga zitten, je hebt overlast gegeven (Abū Dāwūd, ṣaḥīḥ volgens al-Albānī).
• Tussen twee mensen gaan zitten is afgeraden (al-Bukhārī).

Kernpunten

• Het vrijdaggebed is een persoonlijke plicht voor elke verantwoordelijke man die ingezetene is.
• Vrouwen, kinderen, zieken en reizigers hoeven niet, maar als zij meebidden vervangt het ḍuhr.
• De preek is een zuil; staan, kort preken en kort zitten tussen de twee preken zijn Sunna.
• Tijdens de preek zijn praten en over schouders stappen verboden.

Bron: الفقه (٢), les 10, vanaf p. 40.