Adab van slapen en opstaan#✎

Adab van het slapen.

1. Gaan slapen kort na het ʿishāʾ-gebed, tenzij er een duidelijk belang is: de Profeet ﷺ stelde het ʿishāʾ graag uit, had er een hekel aan om ervoor te slapen en erna te praten (al-Bukhārī, van Abū Barza al-Aslamī).
2. Middelen gebruiken die helpen om voor het fajr-gebed op te staan. Op reis vroeg hij: Wie waakt vannacht voor ons, zodat we het ochtendgebed niet verslapen? Bilāl zei: ik (an-Nasāʾī; ṣaḥīḥ volgens al-Albānī).
3. Deuren sluiten en Allahs naam noemen: De shayṭān opent geen gesloten deur (Muslim).
4. Vuur doven, zoals gasvuur, kachels en lampen met vuur. Toen in Medina 's nachts een huis afbrandde, zei hij: Dit vuur is jullie vijand; doof het als jullie gaan slapen (Muslim, van Abū Mūsā).
5. Wuḍūʾ doen voor het slapen en op de rechterzij gaan liggen (al-Bukhārī en Muslim). Voor wie junub is, is de wuḍūʾ nadrukkelijker: op de vraag van ʿUmar zei hij: Ja, laat hem wuḍūʾ doen en dan slapen (Muslim).
6. Het bed drie keer uitslaan met de binnenkant van de lendendoek en Allahs naam noemen (Muslim).
7. In de handen blazen, al-Ikhlāṣ, al-Falaq en an-Nās lezen en over het lichaam strijken, drie keer (al-Bukhārī, van ʿĀʾisha).
8. De slaapsmeekbeden, zoals Āyat al-Kursī (al-Baqara 2:255): wie haar leest, houdt een beschermer van Allah en de shayṭān komt niet bij hem tot de ochtend (verhaal van Abū Hurayra), en In Uw naam, mijn Heer, leg ik mijn zij neer … (al-Bukhārī).

Ibn al-Qayyim zegt dat de slaap van de Profeet ﷺ de meest evenwichtige en nuttigste was; artsen noemen een derde van dag en nacht, acht uur. Sommige geleerden vinden slapen op de buik afkeurenswaardig, behalve bij behoefte: tegen Ṭikhfa al-Ghifārī zei hij: Dit is een manier van liggen die Allah haat (Ibn Māja; ṣaḥīḥ volgens al-Albānī).

Adab van het opstaan (p. 20). De slaap van het gezicht wrijven (al-Bukhārī, Ibn ʿAbbās); zeggen: Lof zij Allah, die ons levend maakte nadat Hij ons had doen sterven, en tot Hem is de opstanding (al-Bukhārī en Muslim); siwāk gebruiken (Ḥudhayfa; Ibn ʿUmar); de handen drie keer wassen voordat men ze in een bak steekt, want niemand weet waar zijn hand de nacht doorbracht (al-Bukhārī en Muslim); drie keer de neus uitsnuiten, want de shayṭān brengt de nacht door in zijn neusholte (Muslim); handen en gezicht wassen als men opstaat en weer gaat slapen (Muslim). Het is soenna dat echtgenoten elkaar wekken voor het nachtgebed (Aḥmad en Abū Dāwūd; ṣaḥīḥ volgens al-Albānī).

Kernpunten

• Vroeg slapen na het ʿishāʾ en middelen gebruiken om voor fajr op te staan.
• Deuren sluiten met Allahs naam en vuur doven voor het slapen.
• Wuḍūʾ doen, op de rechterzij liggen, het bed uitslaan en de slaapsmeekbeden zeggen.
• Bij het opstaan: dhikr, siwāk, handen drie keer wassen en de neus uitsnuiten.
• Echtgenoten wekken elkaar voor het nachtgebed.

Bron: التربية الإسلامية (٣) الآداب الشرعية, les 5, vanaf p. 18.