Verboden vasten en de wijsheid van het vasten#✎

Verboden vasten. (a) Ḥarām: de twee feestdagen, de dagen van tashrīq en de twijfeldag. (b) Makrūh: alleen de vrijdag uitkiezen om te vasten (p. 16).

De salaf en de Koran in Ramaḍān. Jibrīl nam elk jaar eenmaal de Koran met de Profeet ﷺ door, en in zijn sterfjaar tweemaal (al-Bukhārī en Muslim); volgens Ibn ʿAbbās gebeurde dat 's nachts. Daarom maakten de salaf Ramaḍān tot de maand van de Koran. Az-Zuhrī: 'het is alleen Koran reciteren en eten geven'. Mālik stopte met zijn hadithlessen, Sufyān ath-Thawrī liet andere aanbidding voor de Koran, en ash-Shāfiʿī las de Koran in Ramaḍān zestig keer uit. Ibn Rajab legt uit dat het verbod om de Koran in minder dan drie dagen uit te lezen gaat over het vaste gebruik, niet over bijzondere tijden zoals Ramaḍān of plaatsen zoals Mekka (p. 16).

Wijsheden van het vasten. Het boek noemt: dankbaarheid voor Allahs gunsten; leren het verbodene te laten; de begeerte bedwingen; barmhartigheid voor de armen; de shayṭān verzwakken; oefenen in het besef dat Allah toekijkt; en onthechting van de wereld (p. 17).

Kwesties. Wie at omdat hij dacht dat de zon onder was of de dageraad nog niet aangebroken, en het bleek anders, hoeft volgens het boek die dag niet in te halen. De 'imsāk-tijd' in kalenders heeft geen basis; de echte grens is de ware dageraad. Een telescoop gebruiken om de sikkel te zien mag; steunen op astronomische berekening niet (p. 17).

In het vliegtuig. (1) Brak iemand zijn vasten na zonsondergang en ziet hij na het opstijgen de zon weer, dan blijft zijn vasten geldig. (2) Vertrekt hij vlak voor zonsondergang en vliegt hij westwaarts, dan breekt hij pas als hij de zon ziet ondergaan (al-Baqara 2:187) (p. 18).

Kernpunten

• Vasten op de feestdagen, de tashrīq-dagen en de twijfeldag is verboden; alleen de vrijdag uitkiezen is afgeraden.
• De salaf maakten van Ramaḍān de maand van de Koran.
• Het vasten heeft wijsheden: dankbaarheid, zelfbeheersing, barmhartigheid en het besef dat Allah toekijkt.
• Wie in het vliegtuig de zon nog ziet, breekt pas als hij haar ziet ondergaan.

Bron: الفقه (٣), les 3, vanaf p. 16.