Hadith 15: lessen uit 'Benijd elkaar niet'#✎

Uitleg. Het boek markeert de algemene uitleg als 'alleen ter kennisname'. De hadith is een grondslag voor de rechten van de moslim op de moslim en voor de omgang onder moslims: liefde, eenheid en een goede omgang die naar edel karakter leidt en haat, afgunst, onrecht en bedrog weert. Een moslim kwetsen is verboden; de spil van godsvrucht ligt in het hart, en de ledematen volgen het.

Lessen. (1) Afgunst is verboden en op meerdere plaatsen gelaakt. Een van de lelijkste vormen is denken dat iemand een gunst van Allah niet verdient, zoals het zeggen: 'het is een schande dat die en die dat bezit heeft!'; dat is bezwaar tegen Allahs beschikking en een slecht vermoeden over Hem. (2) Prijsopdrijving is verboden, omdat het bedrog is en haat veroorzaakt. (3) Elkaar de rug toekeren is verboden, ook in mening: hoe meer eenheid, hoe dichter bij de sharīʿa. (4) De moslim mag zijn broeder niet mijden en de band verbreken. Het boek bespreekt hier ook dat de imam na het gebed niet met de rug naar de gebedsvolgers blijft zitten; Zayn ad-Dīn ibn al-Munayyir zei dat die houding alleen voor het leiden van het gebed is. ʿĀʾisha zei dat de Profeet ﷺ na de groet alleen zo lang bleef zitten als nodig was om te zeggen: O Allah, U bent de Vrede en van U komt de vrede; gezegend bent U, Bezitter van Majesteit en Eer (Muslim). (5) Verkopen over de verkoop is verboden, net als kopen over de koop, een aanzoek over een aanzoek en huren over een huur. Het is wel toegestaan dat een buurman dezelfde waar voor elf aanbiedt waar een ander tien vraagt; dat valt niet onder het verbod.

Mijden. Het boek markeert dit kader als 'alleen ter kennisname'. Mijden omwille van de godsdienst is toegestaan als het nut heeft, zoals de Profeet ﷺ de drie achterblijvers van Tabūk meed. Mijden om iets werelds mag tot drie dagen, daarna is het verboden.

Verder. (6) Broederschap laten groeien. (7) Godsvrucht zit in het hart; wie bij een zonde zegt 'de godsvrucht is hier' en naar zijn hart wijst, krijgt als antwoord dat zijn ledematen deugdzaam zouden zijn als zijn hart godvrezend was: In het lichaam is een stukje vlees: als het goed is, is het hele lichaam goed, en als het bedorven is, is het hele lichaam bedorven. Dat is het hart (al-Bukhārī en Muslim). (8) Een moslim minachten om afkomst, beroep of nationaliteit is verboden. (9) Bloed, bezit en eer zijn in principe heilig, maar er kunnen sharʿī-redenen zijn die iets toestaan, zoals gelijke vergelding (ash-Shūrā 42:40; an-Naḥl 16:126). (10) Als de umma deze aanwijzingen volgt, bereikt zij geluk in deze wereld en het hiernamaals. (11) Nationalistische en partijdige fanatisme is ongeldig: de moslim is de broeder van de moslim, ongeacht nationaliteit, taal of kleur.

Kernpunten

• Afgunst, prijsopdrijving, elkaar mijden en verkopen over de verkoop zijn verboden.
• Een lelijke vorm van afgunst is bezwaar maken tegen wie Allah een gunst gaf.
• Mijden om de godsdienst mag als het nut heeft; om iets werelds alleen tot drie dagen.
• 'De godsvrucht is hier' is geen excuus voor zonden: een godvrezend hart maakt de ledematen deugdzaam.
• De moslim is de broeder van de moslim, ongeacht nationaliteit, taal of kleur.

Bron: الحديث (٤), les 17, vanaf p. 78.