Actief en passief#✎

Het boek markeert de vormingsregels als ‘alleen ter kennisname’.

Actief en passief. Een werkwoord staat in de actieve vorm (mabnī li-l-maʿlūm) als het onderwerp genoemd wordt: akala l-waladu ṭ-ṭaʿām. Het staat in de passieve vorm (mabnī li-l-majhūl) als het onderwerp is weggelaten en iets anders zijn plaats inneemt: sumiʿa ṣawtun.

Zo vorm je het passief.

• Verleden tijd: de letter vóór de laatste krijgt een kasra en de eerste een ḍamma (fahima → fuhima).
• Imperfectum: de letter vóór de laatste krijgt een fatḥa en de eerste een ḍamma (yastaʿmilu → yustaʿmalu).
• Is de letter vóór de laatste in de verleden tijd een alif, dan wordt die een yāʾ met kasra ervoor (bāʿa → bīʿa).
• Is die letter in het imperfectum een wāw of yāʾ, dan wordt die een alif (yaqūlu → yuqālu, yashīdu → yushādu).
• Bij een werkwoord met twee lijdende voorwerpen blijft het tweede staan (uʿṭiya l-ʿāmilu mukāfaʾatan).

De gebiedende wijs heeft geen passief; alleen verleden tijd en imperfectum. De oefening gebruikt al-Balad 90:7, al-Ikhlāṣ 112:3–4 en al-Baqara 2:11 en 2:104.

Kernpunten

• Actief: het onderwerp wordt genoemd. Passief: het onderwerp valt weg en iets anders neemt zijn plaats in.
• Passief verleden tijd: ḍamma op de eerste letter, kasra vóór de laatste.
• Passief imperfectum: ḍamma op de eerste letter, fatḥa vóór de laatste.
• De gebiedende wijs heeft geen passief.

Bron: اللغة العربية (١), les 11, vanaf p. 45.