Eenheid 3: Verbuiging en vastheid#
Overzicht
Eenheid 3 · 4 lessen
Verbuiging en vastheid
Vier lessen samen op één pagina
Verbuiging (iʿrāb) is de verandering van het woordeinde door de werkende factoren; vastheid (bināʾ) is één vaste toestand. Naamwoorden worden verbogen, op een beperkt aantal soorten na; de verleden tijd en de gebiedende wijs zijn vast, net als alle partikels. Daarna de oorspronkelijke en vervangende naamvalstekens, en de veronderstelde verbuiging bij naamwoorden en werkwoorden.
Bron: Al-Lugha al-ʿArabiyya (1), Zad-reeks · p. 59–74
Eenheid 3 in één kaart
De tweede eenheid van het boek: de onderwerpen van de vier lessen.
- definitie
- vaste naamwoorden
- werkwoorden en partikels
- oorspronkelijke
- gezond mannelijk meervoud
- gezond vrouwelijk meervoud
- diptoten
- de vijf naamwoorden
- de dualis
- maqṣūr
- manqūṣ
- met de yāʾ van de spreker
- werkwoorden
Het hoofdstuk in één oogopslag
Lessen in dit hoofdstuk
Oefeningen van het boek op p. 65, 70 en 74. De Nederlandse weergave van verzen geeft de betekenis weer; het is geen vertaling.
Schema’s
Vaste naamwoorden
Zoals in les 13.
Verbogen naamwoorden en hun tekens
De tabel van het boek.
| Vergelijking | Nominatief | Accusatief | Genitief |
|---|---|---|---|
| Enkelvoud en gebroken meervoud | u | a | i |
| Gezond vrouwelijk meervoud | u | i | i |
| Diptoot | u | a | a |
| Dualis | alif | yāʾ | yāʾ |
| Gezond mannelijk meervoud | wāw | yāʾ | yāʾ |
| De vijf naamwoorden | wāw | alif | yāʾ |
Veronderstelde verbuiging
Zoals in les 16.
| Vergelijking | Wat verondersteld is | Reden | Voorbeeld |
|---|---|---|---|
| Maqṣūr | alle drie | onmogelijk | qatala l-fatā l-afʿā bi-l-ʿaṣā |
| Manqūṣ | u en i | zwaarte | saʾala l-qāḍī l-muḥāmiya |
| Met de yāʾ van de spreker | alle drie | aanpassingsklinker | daʿā jaddī ustādhī |
| Zwakke onvoltooide tijd | u, en a bij de alif | onmogelijk bij alif, zwaarte bij wāw en yāʾ | yasʿā, yadʿū, yaqḍī |
Uitleg
Verbogen en vaste naamwoorden
Het verbogen naamwoord verandert met de werkende factor: jāʾa l-mudarrisu, saʾaltu l-mudarrisa, sallamtu ʿalā l-mudarrisi. Het vaste niet: jāʾa hāʾulāʾi, saʾaltu hāʾulāʾi, sallamtu ʿalā hāʾulāʾi.
Uitzonderingen op de vaste naamwoorden
Hādhāni en hātāni, alladhāni en allatāni worden verbogen; het eerste deel van ithnā ʿashar ook: "het aantal maanden bij Allah is twaalf" (at-Tawba 9:36).
Voorbeelden van vervangende tekens
"Laat de gelovigen niet de ongelovigen nemen": al-muʾminūna is onderwerp met wāw, al-kāfirīna lijdend voorwerp met yāʾ. "De moslimmannen en moslimvrouwen": al-muslimāti in de accusatief met i. "En erft van de familie van Yaʿqūb": Yaʿqūba in de genitief met a.
Samenvatting van de tekens
Oorspronkelijke tekens: enkelvoud en gebroken meervoud altijd, gezond vrouwelijk meervoud in nominatief en genitief, diptoot in nominatief en accusatief. Vervangende tekens: dualis, gezond mannelijk meervoud en de vijf naamwoorden altijd, gezond vrouwelijk meervoud in de accusatief, diptoot in de genitief.
De manqūṣ met nunatie
Heeft de manqūṣ nunatie, dan valt de yāʾ weg en blijft de nunatie: dhahaba qāḍin ilā muḥāmin.
Kernpunten
Verbuiging en vastheid
- Verbuiging: het woordeinde verandert door de werkende factoren.
- Vastheid: het woordeinde blijft in één toestand.
Oorspronkelijke naamvalstekens
- u voor de nominatief
- a voor de accusatief
- i voor de genitief
- geen klinker voor de jussief
Verbogen tussen de vaste
- hādhāni en hātāni
- alladhāni en allatāni
- het eerste deel van ithnā ʿashar
Onmogelijkheid en zwaarte
- Onmogelijk: de klinker kan niet zichtbaar worden, zoals bij de maqṣūr.
- Zwaarte: de klinker is moeilijk uit te spreken, zoals bij de manqūṣ.
Begrippen
الإعراب
al-iʿrāb
Verbuiging: de verandering van het woordeinde door de werkende factoren, zichtbaar of verondersteld.
البناء
al-bināʾ
Vastheid: het woordeinde blijft in één toestand, wat de werkende factor ook is.
العامل
al-ʿāmil
Werkende factor: wat in een woord de nominatief, accusatief, genitief of jussief bewerkt.
الممنوع من الصرف
al-mamnūʿ min aṣ-ṣarf
Diptoot: naamwoord dat in de genitief een a krijgt in plaats van een i.
Zoals Yaʿqūb en Ibrāhīm.
الإعراب التقديري
al-iʿrāb at-taqdīrī
Veronderstelde verbuiging: met tekens die niet zichtbaar zijn op het woordeinde.
Bij maqṣūr, manqūṣ, het naamwoord met de yāʾ van de spreker en sommige werkwoorden.
حركة المناسبة
ḥarakat al-munāsaba
Aanpassingsklinker: de i vóór de yāʾ van de spreker.
Daardoor zijn de tekens verondersteld bij het naamwoord met die yāʾ.
Personen
De personen die in dit hoofdstuk genoemd worden, en waarom.
Genoemd in de tekst
-
Ibn al-Qayyim al-Jawziyya
ابن القيم
Geleerde · gest. 751 AH
In een oefening van het boek staat zijn uitspraak: de weg naar Allah is leeg van twijfelaars.
Herhaling
Het belangrijkste vlak voor een toets
- Verbuiging is verandering van het woordeinde, vastheid is één toestand.
- Naamwoorden worden verbogen op een beperkt aantal soorten na; alle partikels zijn vast.
- Er zijn oorspronkelijke en vervangende naamvalstekens.
- Bij maqṣūr, manqūṣ, het naamwoord met de yāʾ van de spreker en sommige werkwoorden zijn de tekens verondersteld.
Flitskaarten
Mijn favorieten
Tik op het sterretje bij een kaart om hem hier te bewaren.
Test jezelf
Wat is vastheid (bināʾ)?
Welke van deze wordt verbogen?
Welk teken krijgt het gezonde vrouwelijke meervoud in de accusatief?
Welk teken krijgt de diptoot in de genitief?
Bij de manqūṣ is de a zichtbaar.
Bij de maqṣūr zijn de klinkers verondersteld vanwege zwaarte.
Originele tekst
Deze pagina bundelt de lessen van het hoofdstuk. De volledige samenvatting per les, en de bladzijden in het oorspronkelijke boek:
- Les 13 Verbuiging en vastheid
Samenvatting van de les · Bladzijden in het boek: p. 62–65
- Les 14 Kenmerken van de verbuiging
Samenvatting van de les · Bladzijden in het boek: p. 66
- Les 15 Namen zonder tanwīn, de vijf namen en de dualis; overzicht
Samenvatting van de les · Bladzijden in het boek: p. 67–70
- Les 16 Veronderstelde verbuiging
Samenvatting van de les · Bladzijden in het boek: p. 71
Het hele hoofdstuk in het oorspronkelijke boek: Al-Lugha al-ʿArabiyya (1), Zad-reeks · p. 59–74 p. 59
Dit is een studiehulp; het oorspronkelijke boek blijft de bron.