Lessen uit hadith 9: schaamte en de wetten van vroegere volken#✎

Deze les behandelt de lessen van hadith 9.

Overleveringen van vroegere volken. Zulke overleveringen bereiken deze umma via de Koran (al-Aʿlā 87:18–19, 'de eerste bladen, de bladen van Ibrāhīm en Mūsā'), via de Sunna (de Profeet ﷺ vertelde vaak over de Banū Isrāʾīl) of via wat mensen overleveren. Wat overgeleverd wordt als 'wet van wie vóór ons waren' heeft drie soorten: wat onze wet als juist bevestigt, wordt aanvaard; wat onze wet als vals aanwijst, wordt verworpen; en wat onze wet bevestigt noch ontkent, daarover oordeelt men niet (tawaqquf).

De deugd van schaamte. Schaamte is een tak van het geloof (Muslim). De Profeet ﷺ kwam langs een man die zijn broer verweet dat hij zich te veel schaamde, en zei: Laat hem, want schaamte hoort bij het geloof (al-Bukhārī en Muslim, van Ibn ʿUmar). Het boek noemt ook uitspraken zonder bron, zoals die van al-Jarrāḥ al-Ḥakamī: 'Ik liet zonden veertig jaar uit schaamte, daarna kreeg ik vroomheid.'

Schaamte tegenover Allah en mensen. Schaamte tegenover Allah is dat Hij je niet ziet waar Hij je iets verbood en niet mist waar Hij je iets beval. Schaamte tegenover mensen is je onthouden van wat ingaat tegen fatsoen (murūʾa) en goede zeden. Schaamte is een eigenschap van Allah: Allah is schaamtevol en bedekkend; Hij houdt van schaamte en bedekking (Abū Dāwūd en an-Nasāʾī; al-Albānī: ṣaḥīḥ).

Valse schaamte. Schaamte is altijd geprezen. Wat je weerhoudt van een plicht of in het verbodene doet vallen, is geen schaamte maar verlegenheid (khajal), zwakte en lafheid: bijvoorbeeld het goede niet gebieden, niet naar kennis vragen of zwijgen over de waarheid. ʿĀʾisha zei: Wat zijn de vrouwen van de Anṣār goede vrouwen; schaamte weerhield hen er niet van de godsdienst te leren (al-Bukhārī en Muslim, volgens het boek). De moslim maakt schaamte tot een blijvende eigenschap.

Kernpunten

• Overleveringen van vroegere volken: aanvaarden, verwerpen of niet oordelen, naar wat onze wet zegt.
• Schaamte is een tak van het geloof en een eigenschap van Allah.
• Schaamte tegenover Allah: niet zondigen waar Hij ziet en niet ontbreken waar Hij beval.
• Wat van een plicht weerhoudt, is verlegenheid, geen schaamte.

Bron: الحديث (٣), les 10, vanaf p. 47.